1.Περιττό να το διαβάσετε

Στα 38 της χρόνια η Αγγελική ξεκίνησε ξανά τις αναγνώσεις λογοτεχνικών βιβλίων, μια δραστηριότητα που είχε εγκαταλείψει στα 18. Για εκείνη αυτό σήμαινε 20 χρόνια οπισθοδρόμηση στην εντρύφηση στη λογοτεχνία, κάτι που δεν ενδιαφέρει κανέναν άλλο.

Σε ένα παζάρι βιβλίων, το μάτι της έτυχε να πέσει στον τίτλο ενός βιβλίου: “Ο φρενίατρος”. Για κάποιον λόγο, αυτή η, έξοχα χιουμοριστική, λέξη της κέντρισε το ενδιαφέρον. Επειδή το βιβλίο κόστιζε μόνο 2,5€, το αγόρασε χωρίς να τσιγκουνευτεί τα χρήματα. Άλλωστε ήταν και μικρό. (“Η συντομία είναι η αδερφή του ταλέντου”. Της ήρθε ως συνειρμός η φράση του Τσέχωφ που σημείωνε στο μπλε ημερολόγιο καταχώρησης τσιτάτων.)

Φυσικά το διάβασε, διαπιστώνοντας πώς, σύμφωνα με τον εαυτό της, επρόκειτο για ένα από τα καλύτερα βιβλία όλων των εποχών. Αλλά δεν είχε άδικο.

Σκέφτηκε, λοιπόν, και έγραψε (όπως κάναμε στο σχολείο) τα εξής:

«Πόσο χαίρομαι να διαβάζω βιβλία που η οξυδέρκεια των ιδεών τους είναι αντιστρόφως ανάλογη της έκτασης των σελίδων τους. Ένα βιβλίο που εκδόθηκε το 1881 για πρώτη φορά και διατηρεί τη φρέσκαδα του αναλλοίωτη μέχρι σήμερα, αυτό είναι “Ο φρενίατρος” του Machado de Assis.
Διασκεδαστικό χάρη στην ειρωνική, αλλά και διορατική ματιά του συγγραφέα, ξεκινάει με μια απλή ιδέα: την απόφαση του φρενιάτρου Μπακαμάρτε να κλείσει όσους θεωρεί τρελούς στο Πράσινο Σπίτι για να μελετήσει την τρέλα τους. Καθώς, όμως, ξετυλίγεται η ιστορία, αρχίζει βαθμιαία και σταθερά να γίνεται ολοένα και πιο ξεκάθαρο πόσο αυθαίρετη είναι αυτή η απόφαση. Το αποτέλεσμα είναι συνεχείς ανατροπές που οδηγούν σε ένα έξυπνο και απολαυστικό -όσο και βαθύτατα στοχαστικό για την ανθρώπινη φύση- τέλος. Αδειάζει ποτέ το Πράσινο Σπίτι;
Ένα λογοτεχνικό αφήγημα για τη σχετικότητα της ψυχιατρικής θεμελίωσης και πρακτικής, αλλά και για τη σχετικότητα της συνέπειας της ανθρώπινης σκέψης, που αφήνει άφωνο τον αναγνώστη με τις καίριες παρατηρήσεις του συγγραφέα (σε όλα τα επίπεδα, ακόμη και το πολιτικό) και την ευφυή ξεδίπλωση ενός τέλους ευρηματικά ειρωνικού μέσα στη σοβαρότητά του.
Το κωμικό και το στοχαστικό μπορούν με ευκολία να είναι συνυφασμένα στα έργο ενός μεγάλου συγγραφέα. Κι αυτό το μικρό βιβλιαράκι είναι μια μεγάλη απόδειξη.

Σχετικά με το θαυμασμό άλλων συγγραφέων (όπως π.χ. ο Samarago, ο Fuentes κ.ά) για τον Machado de Assis, το αγγλικό wikipedia παραπέμπει εδώ. Καθόλου παράξενο που και ο Woody Allen ανήκει στους θαυμαστές του.»

Advertisements
This entry was posted in Η ιστορία της Αγγελικής. Bookmark the permalink.